Yr athletwr o Wynedd a sefydlodd Marathon Llundain

Bu farw John ym mis Chwefror 2016, yn 87 mlwydd oed wedi cyfnod byr o salwch. Mae ei yrfa fel athletwr yn eithaf adnabyddus – roedd yn aelod o dîm Prydain yng Ngemau Olympaidd Haf 1952 yn Helsinki, yn y ras ffos a pherth (steeplechase) 3000 metr, gan ennill medal efydd.

Fe dorrodd record Prydain yn y ras ffos a pherth dros ddwy a phedair milltir, gosod record Gymreig mewn rasys chwe phellter gwahanol ac fe dorrodd y record ar gyfer croesi pob copa Cymreig dros 3000 troedfedd.

Cynrychiolodd Disley Gymru ddwywaith yng Ngemau’r Gymanwlad, gan gystadlu yn 1954 a 1958, ond ni enillodd unrhyw fedalau.

“Mae fel rhyw gwestiwn pub quiz dydi”, meddai Stephen, “os ‘sa chi’n gofyn pwy nath sefydlu Marathon Llundain bysa 99% yn deud Cris Brasher, a ‘sa neb callach mai Cymro oedd yn rhan ohono. Odd o’n agoriad llygad i mi ei gyfarfod o, a dyna pam ma’r galon gen i i roi’r stori allan.

“Mae pawb efo stori i’w ddweud a phawb efo stori wahanol, ac mae hwn yn Gymro a sefydlodd Marathon Llundain a mwy, a does ‘na ddim llawer o bobl yn gwybod amdano fo.”