Eluned Morgan yn gwrthod cefnogi toriadau Datganiad y Gwanwyn

Yn Natganiad Y Gwanwyn ddydd Mercher fe gyhoeddodd y Canghellor Rachel Reeves nifer o newidiadau i fudd-daliadau gan gynnwys prawf cymhwysedd llymach ar gyfer taliadau annibyniaeth personol (PIP) – y prif fudd-dal anabledd sy’n cael ei hawlio ar hyn o bryd gan fwy na 250,000 o bobl yng Nghymru – o fis Tachwedd 2026.

Yn ei hanerchiad ger bron ASau, dywedodd Reeves “nad yw’n iawn diystyru cenhedlaeth gyfan sydd allan o waith ac sy’n camddefnyddio PiPs”.

Cadarnhaodd hefyd y bydd credyd cynhwysol cysylltiedig ag iechyd ar gyfer hawlwyr newydd, a oedd eisoes i’w haneru o fis Ebrill 2026 o dan becyn a gyhoeddwyd yr wythnos diwethaf, bellach yn cael ei rewi ar lefel is newydd o £50 yr wythnos tan 2030.

Bydd taliadau cysylltiedig ag iechyd hefyd yn cael eu rhewi ar gyfer hawlwyr presennol.

Fe wnaeth asesiad gan yr adran Gwaith a Phensiynau ganfod y bydd 3.2m o deuluoedd ar draws Lloegr a Chymru ar eu colled o ganlyniad i’r newidiadau, gyda 250,000 yn fwy o bobl yn cael eu gwthio i dlodi.

Wrth sôn am bobl yn symud o fudd-daliadau i fyd gwaith, dywedodd Eluned Morgan wrth y pwyllgor ddydd Gwener y “byddai’n dda o beth i gael mwy o bobl yn gweithio yng Nghymru”.

“Nid yw’n cyfraddau cyflogaeth hanner cystal â rhai o’r gwledydd eraill, ac rydym wedi gweld gostyngiad, yn enwedig ers y pandemig.”