‘Angen gweithredu argymhellion Comisiwn Cymunedau Cymraeg ar frys’

Cafodd y comisiwn ei sefydlu fel rhan o ymateb Llywodraeth Cymru i ganlyniadau Cyfrifiad 2021.

Roedd hwnnw’n dangos gostyngiad yng nghanran y siaradwyr Cymraeg i 17.8%, sef tua 538,000 o breswylwyr arferol tair oed neu’n hŷn yng Nghymru.

Ond ar drothwy cyhoeddi ymateb y llywodraeth i argymhellion y comisiwn, mae Cefin Cambell yn dweud bod yr iaith yn wynebu “argyfwng”, a dylid gweithredu cyn diwedd tymor y Senedd bresennol.

Yn yr ardal y mae e’n ei chynrychioli – Sir Gâr – bu cwymp yng nghanran y rheiny sy’n medru’r iaith o 50.3% yn 2001 i 43.9% yn 2011, ac yna i 39.9% yn 2021.

Mae’n galw am sicrwydd y bydd yr holl argymhellion yn cael eu gweithredu, yn enwedig y diffiniad o’r hyn mae’r comisiwn yn ei alw yn “ardaloedd dwysedd uwch”.

“Ma’ rhaid i ni gael rhyw syniad ble mae’r ardaloedd yma fel bod swyddogion a chynghorwyr a gwleidyddion yn gallu deall pa bolisïau sydd eu hangen,” meddai.