DNA yn adnabod criw llong a adeiladwyd yng Nghymru 200 mlynedd yn ôl

Nawr mae anthropolegwyr o Brifysgol Waterloo yng Nghanada wedi astudio’r gweddillion o’r newydd gan ddefnyddio technoleg DNA a gallu cysylltu gyda disgynyddion byw.

Maen nhw wedi enwi tri morwr oedd ar fwrdd Erebus, sef William Orren, David Young a stiward o’r enw John Bridgens. Mae gweddillion Harry Peglar, capten o HMS Terror, hefyd wedi’i adnabod. Doedd dim ôl canibaliaeth ar eu hesgyrn nhw.

Mae Dr Douglas Stenton yn Athro Cynorthwyol mewn anthropoleg ym Mhrifysgol Waterloo, a dywedodd fod yr amgylchiadau a wynebon nhw ar ôl gadael y llongau yn ofnadwy.

“Allwn ni ddim dychmygu bod pob un o’r 105 o ddynion hynny yn ddigon iach i dynnu’r slediau trwm iawn. Ro’n nhw bron i 30 cilomedr o’r lan, felly nid oedd modd hela i gael bwyd da a ffres.

“Aeth rhywbeth mawr o’i le. Ai gwenwyn plwm oedd e? Ai sgyrfi? Neu [glefyd] Beriberi? Dy’n ni ddim yn gwybod yn union.”